در حالی که نگرانی از ابتلای زندانیان به ویروس کرونا در صدر اخبار حقوقبشری قرار گرفته است، دو زندانی که به تازگی از زندان فشافویه (مجتمع ندامتگاهی تهران بزرگ) به مرخصی آمدهاند میگویند پیش از آن که کرونا وارد زندان شود، بیماریهای سل، مننژیت، هپاتیت و ایدز از زندانیان قربانی گرفته است.
به گفته این دو زندانی تا اواسط اسفند که بخشنامه مرخصی و پس از آن عفو عمومی زندانیان به دلیل ورود ویروس کرونا به زندان اعلام شد بیشتر از ۲۰۰ زندانی مبتلا به ایدز در تیپ ۴ زندان فشافویه قرنطینه شده بودند.
این زندانیان که نامشان برای حفظ امنیت آنان نزد مرکز حامیان حقوق بشر محفوظ است به خبرنگار ما گفتهاند در فاصله زمانی بهمن و اسفند چهار زندانی یکی به دلیل ابتلا به بیماری سل و سه تن دیگر در اثر ابتلا به بیماری مننژیت جان خود را از دست دادهاند و میزان خطر ابتلا به این بیماریها به اندازهای بالا بوده است که بهداری فشافویه کادر درمانی و افسران نگهبان زندان را که با زندانیان در ارتباط مستمر هستند واکسینه کرده است.
این هر دو زندانی میگویند زندانیان از طرح واکسیناسیون بهداری محروم بودهاند و تنها درمانی که برای آنان در نظر گرفته شده داروی مخدر «متادون» است.
سل:
این زندانیان به مرکز حامیان حقوق بشر گفتهاند پس از آن که در بهمن ۹۸ مرگ یک زندانی در اثر ابتلا به بیماری سل اعلام میشود، مسئولان زندان از زندانیان همبندی او تست سل میگیرند و در نتیجه این آزمایش متوجه میشوند که ۴۵ زندانی همسالنی با زندانی درگذشته به سل مبتلا شدهاند.
پس از این اتفاق یک سالن از تیپ ۴ فشافویه به محل قرنطینه زندانیان مبتلا به سل تبدیل میشود و تا اسفند ماه رقم مبتلایان به بیش از ۳۰۰ نفر میرسد.
ایدز:
به گفته این دو زندانی، در اندرزگاه شماره ۲ از تیپ ۴ فشافویه دو سالن که با اسامی سالن ۲ و سالن ۳ شناخته میشوند تبدیل به قرنطینه زندانیان مبتلا به HIV+ یا ایدز تبدیل شدهاند و از فرط آلودگی «بوی مرغداری» میدهند.
یکی از این دو زندانی آمار زندانیان مبتلا به HIV+ (ایدز) در سالن ۴ اندرزگاه ۲ تیپ ۴ زندان فشافویه را بیش از ۱۵۰ نفر اعلام کرده و زندانی دیگر به نقل از پرسنل درمانی بهداری زندان فشافویه این آمار را در آذر ماه سال گذشته ۱۸۳ نفر میداند و میگوید علاوه بر این، ۸۷ نفر زندانی مبتلا نیز در سالن چهار نگهداری میشوند.
به گفته این منابع، زندانیان سیاسی و عقدیتی از جمله دراویش گنابادی در سالن ۵، کنار قرنطینه زندانیان مبتلا به سل نگهداری میشدهاند.
هپاتیت:
به گفته این دو منبع، دو تیپ ۳ و ۴ از مجموعه تیپهای پنجگانه فشافویه بالاترین آمار زندانیان مبتلا به ایدز و هپاتیت را در خود جا دادهاند. یکی از دلایل شیوع هپاتیت که یک بیماری مسری است، مصرف غیرقابل کنترل مواد مخدر در زندان عنوان شده است.
منابع مرکز حامیان حقوق بشر میگویند برای مجموعه ۵۰۰ زندانی که در هر سالن از اندرزگاههای این زندان نگهداری میشوند تنها ۶ دوش حمام و به همین اندازه سرویس بهداشتی وجود دارد و این اماکن نیز بیشتر در قرق زندانیانی هستند که مواد مخدر به خود تزریق میکنند.
همچنین آب گرم در این تیپها روزی دو ساعت در روز جاری است و در هوای سرد پاییز و اسفند زندان فشافویه که در محیط بیابانی احداث شده، امکان شستشو با آب سرد وجود ندارد.
داروی مخدر متادون:
به گفته یکی از دو زندانی، درحالی که زندانیان مبتلا، نیازمند رسیدگی بیشتر به خدمات پزشکی و درمانی هستند، راهکار مسئولان زندان فشافویه برای کنترل زندانیان بیمار یا سالم این است که آنها را به مصرف متادون معتاد کنند.
این زندانی میگوید: خانوادههای زندانیان فکر میکنند که زندان در کنار همهی معایبش باعث میشودعزیزانشان در مدت حبس دست کم بتوانند اعتیاد به مخدر را ترک کنند اما واقعیت موجود در زندان یک چیز دیگر است. نه تنها در زندان فشافویه مواد مخدر وجود دارد بلکه بالاتر از آن متادونی است که خود زندان با قرص و مواد شیمیایی درست میکند. مسئولان در بدو ورود زندانیان به داخل بندها از آنان سوال میکنند که آیا مایل به مصرف متادون هستند یا نه و از متادون به عنوان سوپاپ اطمینان بهره میبرند، به این صورت که اگر زندانی دست به اعتراض یا شورش زد با قطع جیره متادون او را کنترل میکنند.