دویچه وله ـ فریدم هاوس (خانه آزادی) در جدیدترین گزارش خود وضعیت آزادی مطبوعات را در سال ۲۰۱۴ ظرف ۱۰ سال گذشته بدتر از همیشه دانسته است. در این گزارش که به نام “آزادی مطبوعات ۲۰۱۵” در روز ۲۸ آوریل (۸ اردیبهشت) منتشر شده، آمده است که ایران همچنان جایگاه خود را به عنوان یکی از کشورهای پیشتاز جهان در زمینه زندانیکردن روزنامهنگاران حفظ کرده است.
در ادامه به جیسون رضائیان، خبرنگار روزنامه واشنگتن پست اشاره شده که از ژوئیه سال ۲۰۱۴ تاکنون بدون تفهیم اتهام در زندان به سر میبرد.
بدترین کشورهای جهان از نظر آزادی مطبوعات
ایران در کنار کره شمالی، کوبا، گینه، اریتره، سوریه، ازبکستان، ترکمنستان، کریمه و بلاروس، جزو ده کشوری نام برده شده که از نظر آزادی مطبوعات در جهان بدترین جایگاه را دارد. در این کشورها به نوشته فریدم هاوس مطبوعات مستقل یا اصلا وجود ندارند یا به سختی امکان فعالیت دارند.
این سازمان مطبوعات این کشورها را سخنگوی حکومتها توصیف کرده و میافزاید دسترسی شهروندان به اطلاعات مستقل به شدت محدود شده و هر گونه مخالفت، با زندان، شکنجه یا سایر اشکال سرکوب مواجه میشود.
جنیفر دانهم، یکی از تهیهکنندگان این گزارش گفته است که خبرنگاران در سال ۲۰۱۴ از همه طرف تحت فشار بودهاند. او اضافه میکند: «دولتها قوانین امنیتی یا ضد تروریسم را دستمایهای برای خاموش کردن هر گونه صدای انتقادی قرار دادند، گروههای شبهنظامی به طرز گستردهای از تاکتیکهای بیشرمانه برای ارعاب روزنامهنگاران استفاده کردهاند و صاحبان رسانهها نیز کوشیدهاند با دستکاری اخبار، آنها را به نفع منافع سیاسی یا تجاری خود تغییر دهند.»
نروژ و سوئد، دارای بالاترین رتبه
از میان ۱۹۹ کشور جهان که وضعیت آنها به لحاظ آزادی مطبوعات در سال ۲۰۱۴ از سوی خانه آزادی مورد بررسی قرار گرفته، ۶۳ کشور آزاد، ۷۱ کشور تا قسمتی آزاد و ۶۵ کشور غیرآزاد دستهبندی شدهاند.
از دیگر نکات قابل توجه این گزارش میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
• از هر هفت نفر در جهان، تنها یک نفر در کشوری با مطبوعات آزاد زندگی میکند.
• شماری از کشورهایی که حتی در گذشته سابقه اجرای شیوههای دمکراتیک را داشتهاند، در پنجسال گذشته شاهد وخامت جدی در عرصه آزادی مطبوعات بودهاند.
• اکثریت بالای شهروندان منطقه اوراسیا (ترکیب دو قاره اروپا و آسیا) شامل ۸۲ درصد در کشورهای غیرآزاد زندگی میکنند.
• قاره اروپا دارای بالاترین حد آزادی مطبوعات است. نروژ و سوئد دو کشور برتر جهان از نظر آزادی مطبوعات معرفی شدهاند.
• تنها دو درصد از ساکنان خاورمیانه در کشورهایی آزاد زندگی میکنند. در مقایسه با سایر کشورهای عربی، تونس ظرف ده سال گذشته به لحاظ آزادی مطبوعات بهترین رتبه را کسب کرده است.
فریدم هاوس یک نهاد مدنی مستقر در آمریکاست که فعالیتهایش بر تحقیق و حمایت از دمکراسی و آزادیهای سیاسی و مدنی متمرکز شده است. این سازمان در سال ۱۹۴۱ در شهر واشنگتن تأسیس شد و شروع به کار کرد.
پیشتر در ماه فوریه نیز سازمان گزارشگران بدون مرز در گزارشی چشمانداز آزادی مطبوعات در ایران را وخیم دانسته و اعلام کرده بود که این کشور در میان ۱۸۰ کشور، جایگاه ۱۷۳ را احراز کرده است.